Chỉ số non-HDL-C trong đánh giá nguy cơ tim mạch toàn diện

Chuyên gia viết bài: GS.TS.BS Trương Quang Bình

Nguyên Phó Giám đốc Bệnh viện, Giám đốc Trung tâm tim mạch Bệnh viện Đại học Y Dược TP. HCM / Chủ tịch Phân hội xơ vữa động mạch Việt Nam / Giảng viên cao cấp Đại học Y Dược TP. HCM

Ngày cập nhật: 24/6/2024

Mục lục

Non-HDL-C là gì?
Vai trò của non-HDL-C trong đánh giá nguy cơ tim mạch
Ưu điểm của non-HDL-C trong sàng lọc và theo dõi điều trị rối loạn lipid máu

1. Non-HDL-C là gì?

Non-HDL cholesterol (Non-HDL-C) là thông số lipid máu bao gồm tổng lượng cholesterol có hại, gây xơ vữa động mạch.

Các nghiên cứu gần đây cho thấy non-HDL-C có nhiều giá trị trong việc tiên đoán nguy cơ biến cố tim mạch, đặc biệt ở những người có nguy cơ cao như đái tháo đường, béo phì…. Chính vì vậy, non-HDL-C ngày càng được coi là mục tiêu điều trị quan trọng trong kiểm soát rối loạn lipid máu.

2. Vai trò của non-HDL-C trong đánh giá nguy cơ tim mạch

Nhiều tổ chức y tế uy tín trên thế giới đã khuyến cáo sử dụng non-HDL-C trong đánh giá và phân tầng nguy cơ tim mạch.

Các nghiên cứu đã chỉ ra mối liên quan giữa non-HDL-C và nguy cơ mắc bệnh tim mạch xơ vữa, tử vong do tim mạch. Cứ tăng 1 mg/dL non-HDL-C thì nguy cơ tử vong do tim mạch tăng 5%. Ở những người trẻ tuổi, nếu có nồng độ non-HDL-C cao, nguy cơ mắc bệnh tim mạch trong 25 năm tới lên đến 22,6%, so với chỉ 6,4% ở nhóm có non-HDL-C thấp.

Điều thú vị là non-HDL-C còn được xem là yếu tố tiên lượng nguy cơ biến cố tim mạch mạnh hơn cả LDL-C ở một số đối tượng như bệnh nhân đái tháo đường hoặc những người có LDL-C trong giới hạn bình thường. Ngoài ra non-HDL-C cũng giúp xác định nguy cơ tim mạch tồn dư tốt hơn ở những bệnh nhân đang điều trị với thuốc statin.

3. Ưu điểm của non-HDL-C trong sàng lọc và theo dõi điều trị rối loạn lipid máu

Bên cạnh giá trị tiên lượng, non-HDL-C có nhiều ưu điểm trong sàng lọc và theo dõi điều trị rối loạn lipid máu. Trước hết, việc xác định nồng độ non-HDL-C là đơn giản, thuận tiện, hiệu quả về chi phí. Bệnh nhân không cần phải nhịn ăn trước khi lấy máu, điều này đặc biệt có lợi cho người đái tháo đường vì nhịn ăn 12 giờ có thể làm tăng nguy cơ hạ đường huyết. Hơn nữa, non-HDL-C phản ánh toàn bộ các thành phần có thể gây xơ vữa động mạch trong máu, cho phép đánh giá toàn diện hơn về rối loạn lipid máu, đặc biệt ở bệnh nhân đái tháo đường, thừa cân – béo phì và hội chứng chuyển hóa.

Tóm lại, non-HDL-C là một chỉ số quan trọng và hữu ích. Với những ưu điểm và vai trò kể trên, non-HDL-C đang ngày càng được áp dụng rộng rãi trong thực hành lâm sàng, góp phần cải thiện công tác dự phòng và điều trị bệnh tim mạch.

Xem thêm: