Phần 2: Vaccine cúm nào phù hợp cho người cao tuổi?

Chuyên gia viết bài: PGS.TS.BS. Nguyễn Văn Trí
Chủ tịch Hội Lão khoa TP. Hồ Chí Minh Nguyên Trưởng Bộ môn Lão khoa – Đại học Y dược TPHCM
Ngày cập nhật: 25/6/2025
Mục lục
1. Các loại vaccine cúm hiện tại và trong tương lai?
Tại Việt Nam, các loại vaccine cúm đang được sử dụng và có chỉ định cho người cao tuổi bao gồm vaccine tiểu đơn vị và vaccine phân mảnh. Cả hai đều là vaccine liều chuẩn. Vaccine cúm liều chuẩn thường dùng cho hầu hết mọi lứa tuổi, mỗi liều chứa 15 microgam kháng nguyên hemagglutinin cho mỗi chủng virus. Liều lượng này được thiết kế để tạo ra phản ứng miễn dịch phù hợp, giúp bảo vệ người tiêm khỏi nguy cơ mắc cúm mùa.[1]

2. Hiệu quả của vaccine cúm đối với người cao tuổi như thế nào?
Có lẽ đây là điều mà quý vị độc giả đều rất quan tâm!. Hiện nay, vaccine cúm liều chuẩn, tiểu đơn vị đang được sử dụng rộng rãi và chứng minh hiệu quả tốt ở người cao tuổi. Vaccine đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của Cơ quan Dược phẩm châu Âu (EMA) – một trong những tổ chức y khoa uy tín thế giới – về khả năng bảo vệ người cao tuổi trước nguy cơ mắc cúm mùa. [13]
Đối với người từ 65 tuổi trở lên, vaccine cúm liều cao cũng sẽ là một lựa chọn được cân nhắc, với liều lượng kháng nguyên cao sẽ giúp kích thích hệ miễn dịch vốn suy giảm theo tuổi tác.
3. Độ an toàn của các loại vaccine
Bên cạnh vấn đề hiệu quả, độ an toàn của vaccine cũng cần được cân nhắc cẩn thận. Các loại vaccine cúm ngày nay được sử dụng có độ an toàn cao và dung nạp tốt ở người cao tuổi, dù là chỉ tiêm một mình hay tiêm cùng lúc với các loại vaccine khác (vaccine phế cầu, vaccine zona). [5-8]
Về vaccine cúm liều chuẩn, các dữ liệu, thông tin an toàn của loại tiểu đơn vị cho thấy tỷ lệ phản ứng phụ liên quan đến vaccine rất thấp, dưới 1% [9-12]. Nhờ đó, giúp người cao tuổi có thể tiêm phòng mỗi năm mà không quá lo lắng về tác dụng phụ

Các nghiên cứu gần đây ủng hộ việc kết hợp tiêm chủng vaccine cúm với vaccine phế cầu và zona, giúp tăng hiệu quả phòng bệnh mà không làm tăng nguy cơ phản ứng phụ. Đây là hướng tiếp cận hữu hiệu để bảo vệ toàn diện cho người cao tuổi.
4. Giá thành – một yếu tố cần cân nhắc kỹ lưỡng
Như đã đề cập chi phí y tế luôn là mối bận tâm đối với nhiều người cao tuổi. Và hai loại vaccine cúm cho người cao tuổi là vaccine liều chuẩn và vaccine liều cao thì giá thành cũng có sự khác biệt để cân nhắc. Vaccine liều cao thường có giá khoảng 70–87 đô la Mỹ mỗi liều [13-17], so với vaccine liều chuẩn thì có giá khoảng 20–25 đô la mỗi liều [16].
Điều cần nhấn mạnh là: vaccine cúm phải tiêm nhắc lại mỗi năm, do miễn dịch giảm dần sau khoảng 6–12 tháng, đặc biệt ở người cao tuổi. Do đó, giá thành càng cần hợp lý để đảm bảo duy trì lâu dài.
Tóm lại, dù chọn loại vaccine nào cho người cao tuổi thì điều quan trọng vẫn là vaccine đó phù hợp với tình trạng sức khỏe, có độ an toàn cao và giá thành phù hợp để có thể duy trì tiêm nhắc lại mỗi năm.